Emir Kipi (Imperative)
Imperative
1Genel bakış
Emir kipi (Imperative), birine ne yapması gerektiğini söylemek için kullanılan fiilin yalın hâlidir. Talimat, emir, rica, tavsiye ve davet için kullanırız. Genellikle özne yoktur, çünkü özne zaten you (sen/siz)'dir.
- Fiilin yalın hâlini (base form) kullanın: Open the door.
- Özne yoktur. You zaten anlaşılır.
- Olumsuz için Don't + yalın fiil kullanın: Don't run.
- Kibar olmak için please ekleyin: Please sit down.
- Kendinizi de içine katan öneriler için Let's + yalın fiil kullanın: Let's go.
2Yapı
Emir kipinde fiilin yalın hâli kullanılır ve cümlede özne bulunmaz.
| Verb | Affirmative | Negative |
|---|---|---|
| be | Be careful. | Don't be late. |
| open | Open your book. | Don't open the door. |
| sit | Sit down. | Don't sit there. |
| look | Look at this. | Don't look down. |
| take | Take an umbrella. | Don't take my pen. |
| call | Call me later. | Don't call after 10. |
| worry | — | Don't worry. |
| help | Help me, please. | Don't help him. |
- Fiil hiç değişmez: ne -s, ne -ing, ne de to alır.
- Don't, do not'ın kısaltmasıdır. Do not daha serttir ve tabelalarda sık görülür.
- be fiiliyle Be ve Don't be denir: Be quiet. Don't be late.
- Let's, let us'ın kısaltmasıdır.
3Kullanımı
1Talimatlar ve yol tarifi
Bir şeyin nasıl yapılacağını anlatmak için emir kipini kullanın. Yemek tariflerinde, kullanım kılavuzlarında ve yol tariflerinde karşımıza çıkar.
2Emirler ve ricalar
Birinden bir şey yapmasını istemek için kullanın. Daha samimi ve kibar görünmek için please ekleyin.
3Tavsiye ve uyarılar
Birine yardımcı olmak ya da onu korumak için kullanın. Burada olumsuz biçimler çok yaygındır.
4Davetler ve ikramlar
Birini samimi bir şekilde davet etmek için kullanın. Burada kaba bir anlam taşımaz.
5Let's ile öneriler
Hem kendiniz hem de başkaları için bir şey önermek üzere Let's + fiil kullanın. Olumsuzu için Let's not kullanın.
4Karşılaştırma
Normal emir cümlesi ile Let's birbirine benzer, ama farklı kişilere seslenirler.
Emir kipi (sen/siz)
- Başka birine bir şey yapmasını söyler.
- Olumsuz: Don't + fiil.
Let's (sen + ben)
- Birlikte bir şey yapmayı önerir.
- Olumsuz: Let's not + fiil.
5Sık yapılan hatalar
Olumsuz emir için fiilden önce sadece not değil, Don't kullanılır.
Don't'tan sonra fiilin yalın hâli gelir, to kullanılmaz.
Emir kipinde fiile asla -s eklenmez. Her zaman yalın hâl kullanılır.
Let's'ten sonra fiilin yalın hâli gelir; to da -ing de kullanılmaz.
Worry bir fiildir, bu yüzden be'ye gerek yoktur. be'yi yalnızca sıfatlarla kullanın: Don't be sad.
6İpuçları
💡 Bir yemek tarifi düşünün: Cut, mix, cook. Sadece fiil, başka hiçbir şey yok!
💡 Kibar görünmek mi istiyorsunuz? Başa ya da sona please ekleyin.
💡 Don't = seni durdurur. Let's not = bizi durdurur.
7Hızlı test
1. your hands before dinner.
2. late for the meeting, please.
3. It's a nice day. to the park!
4. Careful! the plate. It's very hot.
5. Which sentence is a polite request?
