İçeriğe geç
A1Temel dilbilgisi (A1–A2)· Ders 45/54

Soru Cümlesi Kurma (Evet/Hayır ve Wh- soruları)

Making Questions (Yes/No and Wh-questions)

1Genel bakış

İngilizcede iki temel soru türü vardır. Evet/Hayır soruları (Yes/No questions) evet ya da hayır cevabı ister. Wh- soruları (Wh-questions) ise where veya why gibi bir soru kelimesiyle başlar ve bilgi ister. Her iki türde de yardımcı fiil (be, do, can…) genellikle öznenin önüne gelir.

  • Evet/Hayır sorusu: yardımcı fiil + özne + ana fiil.
  • Wh- sorusu: soru kelimesi + yardımcı fiil + özne + ana fiil.
  • be fiilinde am/is/are/was/were öznenin önüne gelir.
  • Diğer fiillerde do/does/did eklenir ve fiil yalın hâlde kalır.
  • Evet/Hayır sorularına kısa cevap (short answer) verilir: Yes, I do. / No, she isn't.

2Yapı

Kelime sırasına dikkat edin: yardımcı fiil öznenin önüne atlar.

be ile Evet/Hayır sorusu
Am/Is/Are + S + …?
Are you a student?
Öğrenci misin?
do/does/did ile Evet/Hayır sorusu
Do/Does/Did + S + V?
Does Mei speak French?
Mei Fransızca konuşur mu?
can ile Evet/Hayır sorusu
Can + S + V?
Can you help me?
Bana yardım edebilir misin?
be ile Wh- sorusu
Wh- + am/is/are + S + …?
Where is the bus stop?
Otobüs durağı nerede?
do/does/did ile Wh- sorusu
Wh- + do/does/did + S + V?
What time do you start work?
İşe saat kaçta başlıyorsun?
Kısa cevaplar
Yes, S + aux. / No, S + aux + n't.
Yes, I do. / No, he isn't.
Evet, yaparım. / Hayır, değil.
Sık kullanılan soru kelimeleri
Question wordAsks aboutExample
Whatthings, actionsWhat do you do?
WhereplacesWhere do they live?
WhentimeWhen is your birthday?
What timeclock timeWhat time is it?
WhyreasonsWhy are you tired?
WhopeopleWho is your teacher?
Howway, conditionHow are you?
How oldageHow old is your son?
How muchprice, amountHow much is this bag?
How manynumberHow many brothers do you have?
  • does ve did sonrasında fiil yalın hâlde kullanılır: Does he work? (works değil), Did you go? (went değil).
  • he/she/it ile does, I/you/we/they ile do kullanılır.
  • Kısa cevaplarda ana fiil tekrar edilmez: Yes, I do. (Yes, I like. değil)

3Kullanımı

1Evet/Hayır soruları

Evet ya da hayır cevabı istediğinizde bunları kullanın. Cümleye yardımcı fiille başlayın. Ses tonu genellikle sonda yükselir.

Is it cold outside?
Dışarısı soğuk mu?
Do you like coffee?
Kahve sever misin?
Did Omar call you yesterday?
Omar dün seni aradı mı?

2Bilgi almak için Wh- soruları

Sadece evet/hayır değil, bilgi almak istediğinizde soru kelimesi kullanın. Önce soru kelimesi, sonra yardımcı fiil gelir. Ses tonu genellikle sonda alçalır.

Where do you work?
Nerede çalışıyorsun?
Why is the shop closed?
Dükkân neden kapalı?
When did they arrive?
Onlar ne zaman geldiler?

3How + sıfat/kelime ile sorular

Yaş, fiyat, sayı gibi şeyleri sormak için how sonrasına bir kelime ekleyin. Sonrasındaki kelime sırası aynı kalır.

How old is your sister?
Kız kardeşin kaç yaşında?
How many people are in your team?
Takımında kaç kişi var?
How often do you go to the gym?
Spor salonuna ne sıklıkla gidiyorsun?

4Kısa cevaplar

Evet/Hayır sorularına, sorudaki yardımcı fiille cevap verin. Bu hem doğal hem de kibar bir kullanımdır.

Are you hungry? — Yes, I am.
Aç mısın? — Evet, açım.
Does Anna drive? — No, she doesn't.
Anna araba kullanır mı? — Hayır, kullanmaz.
Can you swim? — Yes, I can.
Yüzebilir misin? — Evet, yüzebilirim.

4Karşılaştırma

Her iki soru türü de aynı kelime sırasını kullanır. Tek fark, başta yer alan soru kelimesidir.

Evet/Hayır sorusu

  • Yardımcı fiille başlar.
  • Cevap: evet ya da hayır.
  • Ses tonu genellikle yükselir.
Do you live in Seoul? — Yes, I do.
Seul'de yaşıyor musun? — Evet, yaşıyorum.

Wh- sorusu

  • Soru kelimesiyle başlar.
  • Cevap: bilgi.
  • Ses tonu genellikle alçalır.
Where do you live? — In Seoul.
Nerede yaşıyorsun? — Seul'de.

5Sık yapılan hatalar

✗ YanlışWhere you live?
✓ DoğruWhere do you live?

Fiillerin çoğu soru cümlesinde do/does/did ister.

✗ YanlışDoes she works here?
✓ DoğruDoes she work here?

does sonrasında fiil -s almadan yalın hâlde kullanılır.

✗ YanlışDid you went to the party?
✓ DoğruDid you go to the party?

Did zaten geçmişi gösterdiği için ana fiil yalın hâlde kalır.

✗ YanlışWhat time it is?
✓ DoğruWhat time is it?

Soru cümlelerinde be öznenin önüne gelir.

✗ YanlışDo you are tired?
✓ DoğruAre you tired?

be ile do kullanılmaz; sadece am/is/are başa alınır.

6İpuçları

💡 Sırayı QuASI olarak hatırlayın: Question word (soru kelimesi), Auxiliary (yardımcı fiil), Subject (özne), Infinitive (fiilin yalın hâli).

💡 Bir Evet/Hayır sorusunun başına soru kelimesi ekleyerek Wh- sorusu yapabilirsiniz: Do you work? → Where do you work?

💡 Zamanı tek bir fiil taşır: does veya did kullanıyorsanız ana fiil yalın kalır.

7Hızlı test

1.   you from Brazil?

2. Where   your brother work?

3. Did Kenji   the email?

4. Which question is correct?

5. Can Leila cook? — Yes, she  .