15 lỗi sai tiếng Anh người Việt hay mắc và cách sửa
8 phút đọc
1Tổng quan
Nhiều lỗi tiếng Anh của người Việt không đến từ việc thiếu kiến thức, mà từ thói quen của tiếng mẹ đẻ: tiếng Việt không chia động từ, không có mạo từ, không có âm cuối như /s/ hay /v/, và tính từ đứng sau danh từ. Bài viết này tổng hợp 15 lỗi phổ biến nhất, mỗi lỗi kèm câu sai, câu đúng và lý do, để bạn nhận ra và sửa dứt điểm.
- Phần lớn lỗi đến từ việc "nghĩ bằng tiếng Việt rồi dịch sang tiếng Anh".
- Lỗi nhỏ như thiếu -s hay thiếu mạo từ ít làm hỏng nghĩa, nhưng khiến bài viết và bài nói kém chuyên nghiệp, và bị trừ điểm trong bài thi.
- Cách sửa hiệu quả nhất: chọn vài lỗi bạn hay mắc, học theo cụm từ đúng và luyện cho đến khi thành phản xạ.
2Nhóm 1: Lỗi phát âm
1. Bỏ âm cuối
Âm tiết tiếng Việt không bao giờ kết thúc bằng /s/, /z/, /v/, /f/, /l/ hay /tʃ/, còn các âm cuối p, t, c thì được "nuốt" đi. Vì vậy ta hay bỏ mất âm cuối tiếng Anh, khiến "nice" nghe như "nai", và người nghe không nhận ra đuôi số nhiều hay đuôi quá khứ.
Cách luyện: đọc chậm từng từ, phát âm rõ âm cuối, sau đó nối âm cuối với nguyên âm của từ tiếp theo, ví dụ "like it" đọc liền thành /laɪ.kɪt/. Bài cách phát âm đuôi -ed, -s, -es sẽ giúp bạn luyện kỹ hơn.
2. Nhầm he và she khi nói
Tiếng Việt xưng hô theo vai vế (anh, chị, cô, chú) và có những từ trung tính như "nó", "họ", "người ta". Khi nói nhanh, não chưa kịp chọn he/she, his/her, nên ta nói nhầm dù vẫn biết quy tắc.
💡 Mẹo: Mỗi ngày dành 2 phút kể to về một người quen: "My sister is a nurse. She works at… Her husband…". Lặp lại đủ nhiều, phản xạ he/she sẽ tự động.
3Nhóm 2: Lỗi về động từ
3. Quên thêm -s cho động từ ngôi thứ ba số ít
Ở thì hiện tại đơn, chủ ngữ là he, she, it hoặc một danh từ số ít thì động từ thêm -s/-es. Động từ tiếng Việt không bao giờ thay đổi theo chủ ngữ nên lỗi này rất dễ mắc.
4. "I am agree"
"Agree" là động từ, không phải tính từ, nên không đi với "am". Lỗi tương tự: "I am worry" → "I am worried" hoặc "I worry".
5. Quên chia động từ ở quá khứ
Tiếng Việt chỉ cần "hôm qua" hay "đã" là đủ diễn tả quá khứ. Tiếng Anh vẫn phải chia động từ, dù câu đã có "yesterday". Xem lại các thì trong bài 12 thì trong tiếng Anh.
6. Câu hỏi thiếu trợ động từ
Tiếng Việt giữ nguyên trật tự câu và thêm từ để hỏi ("Bạn làm ở đâu?"). Tiếng Anh cần trợ động từ (do, does, did, can, will…) đứng trước chủ ngữ.
Our accountant ------- the invoices every Friday afternoon.
4Nhóm 3: Lỗi về danh từ và mạo từ
7. Quên -s ở danh từ số nhiều
Tiếng Việt dùng số đếm hoặc "các, những" để chỉ số nhiều, danh từ giữ nguyên. Tiếng Anh vẫn phải thêm -s/-es dù đã có "three", "many" hay "several".
8. Thiếu mạo từ a/an/the
Tiếng Việt không có mạo từ. Quy tắc cơ bản: danh từ đếm được số ít luôn cần một từ đứng trước, như a/an, the, my, this…
9. Thêm -s cho danh từ không đếm được
Một số danh từ không đếm được trong tiếng Anh dù trong tiếng Việt ta vẫn đếm được ("hai lời khuyên"). Muốn đếm, dùng "a piece of advice", "two pieces of information".
Những danh từ không đếm được hay gặp trong bài thi TOEIC:
5Nhóm 4: Lỗi dùng từ và trật tự từ
10. "Discuss about"
Do quen nói "thảo luận về", ta thêm "about". Nhưng "discuss" là ngoại động từ, có tân ngữ ngay phía sau. Danh từ thì khác: "a discussion about the budget" là đúng. Lỗi tương tự: "mention about", "enter into the room".
11. Sai trật tự tính từ
Tiếng Việt đặt tính từ sau danh từ ("chiếc xe màu đỏ"), tiếng Anh đặt tính từ trước danh từ. Khi có nhiều tính từ, chúng theo một thứ tự khá cố định.
| Ý kiến | Kích thước | Tuổi | Màu sắc | Nguồn gốc | Chất liệu | Danh từ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| nice | big | new | office | |||
| small | white | Japanese | car | |||
| beautiful | old | wooden | table |
She carries ------- to work every day.
12. "Very like"
"Very" bổ nghĩa cho tính từ hoặc trạng từ (very good, very quickly), không đứng trước động từ. Với động từ, dùng "really" hoặc đặt "very much" ở cuối câu.
13. Nhầm "boring" và "bored"
Tính từ đuôi -ed chỉ cảm xúc của người (bored = thấy chán), đuôi -ing chỉ tính chất của sự vật gây ra cảm xúc (boring = gây chán). "I was boring" nghĩa là "tôi là người nhạt nhẽo". Cặp tương tự: interested/interesting, confused/confusing. Xem thêm bài các cặp từ tiếng Anh dễ nhầm lẫn.
6Nhóm 5: Lỗi dịch từng chữ từ tiếng Việt
14. "Open the light"
Tiếng Việt nói "mở/tắt" đèn, nhưng với thiết bị điện, tiếng Anh dùng "turn on/turn off" (hoặc "switch on/off"). "Open/close" dùng cho cửa, hộp, tài liệu, ứng dụng.
Vài cụm dịch từng chữ khác cũng rất hay gặp:
| Tiếng Việt | ✗ Dịch từng chữ | ✓ Tự nhiên |
|---|---|---|
| uống thuốc | drink medicine | take medicine |
| đi chơi với bạn | play with friends | hang out with friends |
| giải thích cho tôi | explain me | explain to me |
| cho tôi mượn cây bút | borrow me your pen | lend me your pen |
15. "It has…" thay cho "There is/are…"
Chữ "có" trong tiếng Việt vừa là "sở hữu" vừa là "tồn tại". Tiếng Anh tách riêng: "have" cho sở hữu (My office has a big printer), "there is/there are" cho sự tồn tại ở một nơi nào đó.
------- two vending machines on the second floor.
7Cách sửa lỗi hiệu quả
Biết lỗi chưa đủ, bạn cần luyện đến khi câu đúng bật ra một cách tự nhiên. Dưới đây là cách làm đơn giản nhưng hiệu quả.
- Chọn 3 lỗi bạn hay mắc nhất
Đừng sửa cả 15 lỗi một lúc. Chọn 3 lỗi, tập trung trong 1–2 tuần, rồi chuyển sang lỗi khác.
- Học theo cụm, không học từ đơn lẻ
Ghi nhớ "agree with someone", "discuss something", "turn on the light" như một khối. Bạn có thể lưu các cụm này vào danh sách từ của tôi.
- Ghi âm giọng nói của bạn
Đọc một đoạn ngắn, ghi âm rồi nghe lại để kiểm tra âm cuối và he/she. Lỗi phát âm rất khó tự nhận ra nếu không nghe lại.
- Viết ngắn mỗi ngày và tự soát
Viết 5–7 câu về công việc hoặc một ngày của bạn, sau đó soát từng câu: động từ đã chia chưa, danh từ có -s chưa, có thiếu mạo từ không.
- Luyện với câu hỏi trắc nghiệm
TOEIC Part 5 thường kiểm tra đúng những điểm này: chia động từ, danh từ đếm được và không đếm được, -ed/-ing. Hãy luyện thêm ở mục luyện thi theo từng Part.
8Ghi nhớ nhanh
- Phát âm rõ âm cuối, đặc biệt là /s/, /z/, /v/ và đuôi -s, -ed.
- He/she, his/her phải khớp với giới tính của người được nhắc đến.
- He/she/it + động từ thêm -s ở thì hiện tại đơn; quá khứ phải chia động từ.
- "I agree", không phải "I am agree"; "discuss something", không có "about".
- Danh từ đếm được số ít cần a/an/the; information, advice, equipment không thêm -s.
- Tính từ đứng trước danh từ; dùng "really like", không dùng "very like".
- -ed cho cảm xúc của người, -ing cho tính chất của sự vật.
- "Turn on/off" cho thiết bị điện; "there is/are" khi nói "ở đâu đó có…".
