Mga Pangatnig (Conjunctions)
Conjunctions
1Pangkalahatang-ideya
Ang mga pangatnig (conjunctions) ay maiikling salita na nag-uugnay ng mga salita, parirala o pangungusap. Ang pinakakaraniwan ay and, but, or, so at because. Nakakatulong ang mga ito para makabuo ka ng mas mahaba at mas malinaw na pangungusap sa halip na maraming maiikli.
- and (at) ay nagdaragdag ng impormasyon.
- but (pero) ay nagpapakita ng kaibahan o bagay na hindi inaasahan.
- or (o) ay nagbibigay ng pagpipilian.
- so (kaya) ay nagpapakita ng resulta, at because (dahil) ay nagpapakita ng dahilan.
- Maaaring mag-ugnay ang pangatnig ng dalawang salita (tea and coffee) o ng dalawang buong pangungusap (I was tired, so I went to bed.).
2Anyo at estruktura
Nasa pagitan ng dalawang bahaging pinag-uugnay nito ang pangatnig.
| Conjunction | Meaning | Example |
|---|---|---|
| and | adds information | She sings and plays the guitar. |
| but | contrast | I called him, but he didn't answer. |
| or | choice / alternative | We can walk or take the bus. |
| so | result | I was hungry, so I made a sandwich. |
| because | reason | I was hungry because I didn't have lunch. |
- Madalas tayong maglagay ng kuwit (comma) bago ang but at so kapag pinag-uugnay nila ang dalawang buong pangungusap.
- Sa listahan ng tatlo o higit pa, gumamit ng kuwit at ilagay ang and bago ang huling bagay: bread, eggs and milk.
- Puwedeng magsimula ang pangungusap sa because, pero kailangan mo ng dalawang bahagi at kuwit: Because it was late, I took a taxi.
- Sa negatibong pangungusap, gamitin ang or, hindi ang and: I don't eat meat or fish.
3Paano gamitin
1and – pagdaragdag ng impormasyon
Gamitin ang and para pag-ugnayin ang magkatulad na ideya. Puwede nitong pag-ugnayin ang mga salita o buong pangungusap.
2but – kaibahan
Gamitin ang but kapag iba o hindi inaasahan ang ikalawang ideya. Madalas itong sumusunod sa kuwit.
3or – pagpipilian
Gamitin ang or para magbigay ng dalawa o higit pang pagpipilian. Gamitin din ito sa negatibong pangungusap sa halip na and.
4so – resulta
Gamitin ang so para ipakita ang nangyari bilang resulta. Nauuna ang dahilan, at sumusunod ang resulta pagkatapos ng so.
5because – dahilan
Gamitin ang because para ipaliwanag kung bakit may nangyari. Nauuna ang resulta, at sumusunod ang dahilan pagkatapos ng because.
4Paghahambing
Pareho ang sitwasyong tinutukoy ng so at because, pero magkaiba ang pagkakasunod-sunod.
so (resulta)
- Dahilan → so → resulta
- Karaniwang may kuwit bago ang so
- Hindi puwedeng pansimula ng pangungusap
because (dahilan)
- Resulta → because → dahilan
- Walang kailangang kuwit sa gitna
- Puwedeng pansimula ng pangungusap (maglagay ng kuwit)
5Karaniwang mali
Isa lang ang gamitin: because O so, hindi pareho sa iisang pangungusap.
Sa negatibong pangungusap, gamitin ang or para pag-ugnayin ang dalawang bagay.
Ang pagkakasakit ang dahilan, kaya kailangan ang because; ang so ay nagpapakilala ng resulta.
Ang bahaging may because lang ay hindi buong pangungusap; iugnay ito sa pangunahing ideya.
Magkaiba ang dalawang ideya, kaya gamitin ang but para sa kaibahan.
6Mga tip
💡 Tanungin ang sarili: nagdaragdag ba ako (and), nagkokontrast (but), pumipili (or), nagbibigay ng resulta (so) o ng dahilan (because)?
💡 Tandaan ang pagkakasunod: dahilan, so resulta — resulta because dahilan.
💡 Isipin na ang because = sagot sa Why?: Why are you late? — Because I missed the bus.
7Mabilis na pagsusulit
1. I wanted to go out, it was too cold.
2. Do you want pizza pasta for dinner?
3. The bus didn't come, I walked to work.
4. Leila is happy she got a new job.
5. He doesn't eat meat eggs.
