Lumaktaw sa nilalaman
A2Basic na grammar (A1–A2)· Aralin 40/54

Mga pandiwa (Verbs): mga uri at pattern

Verbs

1Pangkalahatang-ideya

May iba't ibang uri ang mga pandiwa (verbs). May ilan na kailangan ng tuwirang layon (object), at may ilan na hindi. May nagpapakita ng kilos, at may nagpapakita ng kalagayan o damdamin. Maraming pandiwa rin ang sinusundan ng tiyak na pattern, gaya ng to + verb o verb-ing, kaya kailangan mong matutunan kung alin ang bagay sa bawat pandiwa.

  • Ang palipat (transitive) na pandiwa ay nangangailangan ng layon (buy a phone). Ang katatawanin o palipat-dili (intransitive) ay hindi (arrive, sleep).
  • Ang action verbs ay nagpapakita ng ginagawa natin. Ang state verbs ay nagpapakita ng iniisip, nararamdaman o pag-aari, at karaniwang hindi ginagamit sa mga panahunang may -ing.
  • May mga pandiwang sinusundan ng to + verb: want to go, decide to stay.
  • May mga pandiwang sinusundan ng verb-ing: enjoy cooking, finish working.
  • May mga pandiwang sinusundan ng object + to + verb (ask me to help). Ang make at let ay sinusundan ng object + payak na pandiwa (let me go).

2Anyo at estruktura

Narito ang pinakakaraniwang mga pattern ng pandiwa sa antas na ito.

Pandiwa + layon (palipat / transitive)
S + V + O
Maria bought a new laptop.
Bumili si Maria ng bagong laptop.
Pandiwa, walang layon (intransitive)
S + V
The train arrived late.
Huli nang dumating ang tren.
Pandiwa + to-infinitive
S + V + to + V
We decided to stay at home.
Nagpasya kaming manatili sa bahay.
Pandiwa + -ing
S + V + V-ing
Kenji enjoys cooking for his friends.
Nasisiyahan si Kenji sa pagluluto para sa mga kaibigan niya.
Pandiwa + layon + to-infinitive
S + V + O + to + V
My manager asked me to call the client.
Pinakiusapan ako ng manager ko na tawagan ang kliyente.
make / let + layon + payak na pandiwa
S + make/let + O + V
Her parents let her stay up late.
Pinapayagan siya ng mga magulang niyang magpuyat.
Negatibo
S + V + not + to + V / S + V + not + V-ing
I promised not to tell anyone.
Nangako akong hindi sasabihin kaninuman.
Patanong
Do/Does/Did + S + V + to + V / V-ing?
Do you want to join us?
Gusto mo bang sumama sa amin?
Mga karaniwang pandiwa at ang pattern na kasunod nila
+ to-infinitive+ -ing+ both (same meaning)
wantenjoylike
needfinishlove
decidemindhate
hopeavoidstart
plankeepbegin
learnpractise (US: practice)prefer
agreesuggestcontinue
promiseimagine—
offermiss—
  • Sa mga tanong at negatibo na may do/does/did, ang unang pandiwa lang ang nagbabago: She doesn't want to go, hindi She doesn't wants to go.
  • Pagbaybay ng -ing: make → making, stop → stopping, lie → lying.
  • May ilang pandiwa (stop, remember, try) na pwede sa dalawang pattern pero nagbabago ang kahulugan. Pag-aaralan mo ito sa mas mataas na antas.

3Paano gamitin

1Mga palipat (transitive) at di-palipat (intransitive) na pandiwa

Ang transitive na pandiwa ay nangangailangan ng layon (object) para mabuo ang kahulugan. Ang intransitive ay buo na kahit walang layon. May mga pandiwa, gaya ng eat at read, na pwedeng pareho.

Tom needs a new bike.
Kailangan ni Tom ng bagong bisikleta.
The baby is sleeping.
Natutulog ang sanggol.
We ate early. / We ate pasta.
Maaga kaming kumain. / Kumain kami ng pasta.

2Pandiwa + to-infinitive

Gamitin ang to + payak na pandiwa pagkatapos ng mga pandiwang tungkol sa plano, hangarin at pasya. Mga halimbawa: want, need, hope, plan, decide at promise.

I need to finish this report today.
Kailangan kong tapusin ang ulat na ito ngayon.
Aisha hopes to study in Canada.
Umaasa si Aisha na makapag-aral sa Canada.
They agreed to meet on Friday.
Nagkasundo silang magkita sa Biyernes.

3Pandiwa + -ing

Gamitin ang verb-ing pagkatapos ng mga pandiwa gaya ng enjoy, finish, mind, avoid at keep. Hindi kailanman sinusundan ng to + verb ang mga ito.

Do you mind waiting a few minutes?
Okay lang bang maghintay ka ng ilang minuto?
Luis finished painting the room.
Natapos nang pinturahan ni Luis ang kwarto.
She keeps forgetting her keys.
Lagi niyang nakakalimutan ang mga susi niya.

4Action verbs at state verbs

Ang action verbs (run, cook, write) ay naglalarawan ng mga ginagawa natin. Ang state verbs (know, like, want, own, understand) ay naglalarawan ng iniisip, nararamdaman at pag-aari. Karaniwang hindi ginagamit ang state verbs sa continuous (-ing) na anyo.

Priya is writing an email right now.
Nagsusulat si Priya ng email ngayon.
I understand the question.
Naiintindihan ko ang tanong.
This car belongs to my uncle.
Ang kotseng ito ay pag-aari ng tito ko.

5Pandiwa + layon + to-infinitive

Pagkatapos ng ask, tell, want, help at teach, madalas nating ilagay ang tao, tapos ang to + verb. Gumamit ng object pronoun (me, him, us), hindi that I / that he.

The teacher told us to open our books.
Sinabihan kami ng guro na buksan ang aming mga libro.
I want you to try this soup.
Gusto kong tikman mo ang sabaw na ito.
Can you teach me to drive?
Pwede mo ba akong turuang magmaneho?

6make / let + layon + payak na pandiwa

Pagkatapos ng make (pilitin) at let (payagan), gamitin ang layon + payak na pandiwa nang walang to. Ang help ay pwede sa dalawa: help me (to) carry.

The film made me cry.
Napaiyak ako ng pelikula.
My boss let us leave early.
Pinayagan kaming umalis nang maaga ng boss ko.
Omar helped me carry the boxes.
Tinulungan akong buhatin ni Omar ang mga kahon.

4Paghahambing

Ang dalawang pinakamadalas pagkamalian ay ang to + verb at ang verb-ing. Ang unang pandiwa ang nagpapasya kung alin ang gagamitin.

Pandiwa + to-infinitive

  • Madalas tungkol sa hinaharap: mga plano, pag-asa, pasya.
  • Karaniwang pandiwa: want, need, hope, plan, decide, promise.
  • Negatibo: decide not to go.
We plan to visit Seoul next year.
Balak naming bisitahin ang Seoul sa susunod na taon.

Pandiwa + -ing

  • Madalas tungkol sa mga gawain at karanasan.
  • Karaniwang pandiwa: enjoy, finish, mind, avoid, keep, suggest.
  • Negatibo: bihira ang avoid not eating; gamitin ang avoid eating.
We enjoy visiting new cities.
Nasisiyahan kaming bumisita sa mga bagong lungsod.

5Karaniwang mali

✗ MaliI enjoy to swim in the sea.
✓ TamaI enjoy swimming in the sea.

Ang enjoy ay laging sinusundan ng verb-ing, hindi kailanman ng to + verb.

✗ MaliI want go home now.
✓ TamaI want to go home now.

Kailangan ng want ng to bago ang susunod na pandiwa.

✗ MaliShe wants that I help her.
✓ TamaShe wants me to help her.

Gamitin ang layon + to + verb pagkatapos ng want, hindi ang sugnay na may that.

✗ MaliI am knowing the answer.
✓ TamaI know the answer.

Ang know ay state verb, kaya karaniwang hindi natin ito ginagamit sa continuous na anyo.

✗ MaliMy boss let me to leave early.
✓ TamaMy boss let me leave early.

Ang let at make ay sinusundan ng layon + payak na pandiwa, nang walang to.

6Mga tip

💡 Matutunan ang mga bagong pandiwa kasama ang pattern nito, bilang isang buong parirala: enjoy doing, decide to do, ask someone to do.

💡 Mabilis na paraan ng pag-alala: ang to ay madalas tumuturo pasulong sa hinaharap (hope to, plan to). Maraming pandiwang may -ing ang tungkol sa mga gawaing ginagawa o nagawa mo na (enjoy, finish).

💡 Maiikling salita ang make at let, kaya maikli rin ang pattern nila at walang to: let me go, make him laugh.

7Mabilis na pagsusulit

1. Ana has finished   the dishes.

2. We decided   a taxi.

3. My parents never let me   video games at night.

4. The doctor told   more water.

5. Which sentence is correct?