-ed ve -ing Sıfatları (bored / boring)
-ed vs -ing Adjectives (bored / boring)
1Genel bakış
Duygu bildiren birçok sıfatın (adjective) iki biçimi vardır: biri -ed, diğeri -ing ile biter. -ed biçimini bir kişinin nasıl hissettiğini anlatmak için kullanırız. -ing biçimini ise bu duyguya neden olan şey, kişi ya da durum için kullanırız.
- -ed = kişinin nasıl hissettiği: I'm bored. (Sıkıldım.)
- -ing = duyguya neden olan şey: The film is boring. (Film sıkıcı.)
- Bir kişi için hem -ed hem -ing kullanılabilir, ama anlam tamamen değişir.
- Her iki biçim de fiillerden türer: bore → bored / boring.
2Yapı
Her iki biçim de genellikle be, feel, look ya da seem fiillerinden sonra veya bir ismin önünde kullanılır.
| Verb | -ed (how you feel) | -ing (what causes it) |
|---|---|---|
| bore | bored | boring |
| interest | interested | interesting |
| excite | excited | exciting |
| tire | tired | tiring |
| surprise | surprised | surprising |
| confuse | confused | confusing |
| worry | worried | worrying |
| relax | relaxed | relaxing |
| embarrass | embarrassed | embarrassing |
| amaze | amazed | amazing |
| disappoint | disappointed | disappointing |
| frighten | frightened | frightening |
- Fiil -e ile bitiyorsa: -ed biçimi için sadece -d eklenir (excite → excited), -ing biçiminde ise -e düşer (excite → exciting).
- Ünsüz + -y ile bitenlerde: -ed biçiminde y harfi i olur (worry → worried), -ing biçiminde ise y korunur (worrying).
- Bazı duygu sıfatlarının -ed/-ing çifti yoktur; örneğin happy, sad, angry, afraid.
3Kullanımı
1-ed: kişinin nasıl hissettiği
Birinin duygularından söz ederken -ed biçimini kullanın. Genellikle be ya da feel fiilinden sonra gelir.
2-ing: duyguya neden olan şey
İnsanlara bir şey hissettiren nesne, yer ya da durum için -ing biçimini kullanın.
3İnsanlar: -ed mi -ing mi? Anlam değişir
She is bored onun böyle hissettiğini anlatır. She is boring ise onun yüzünden başkalarının sıkıldığı anlamına gelir. Bu noktaya çok dikkat edin!
4İsmin önünde kullanım
Her iki biçim de bir ismin önüne gelebilir. Kural yine aynıdır: kişi için -ed, nesne veya durum için -ing.
4Karşılaştırma
Kendinize şunu sorun: burada duygudan mı yoksa duygunun nedeninden mi söz ediliyor?
-ed sıfatları
- Bir kişinin (ya da hayvanın) nasıl hissettiğini anlatır
- Genellikle I'm, feel, look ifadelerinden sonra gelir
- Şu soruya cevap verir: How do you feel? (Nasıl hissediyorsun?)
-ing sıfatları
- Duyguya neden olan şeyi, kişiyi ya da durumu anlatır
- Genellikle filmler, kitaplar, işler, günler, haberler için kullanılır
- Şu soruya cevap verir: What is it like? (O şey nasıl?)
5Sık yapılan hatalar
Kendi duygunuzdan söz ettiğiniz için -ed biçimini kullanın. Interesting deseydiniz, başkalarını ilgilendiren kişi siz olurdunuz.
Bir film hiçbir şey hissedemez. Duyguya o neden olur, bu yüzden -ing kullanılır.
Burada sizin nasıl hissettiğiniz anlatılıyor, bu yüzden -ed kullanılır.
feel fiilinden sonra genellikle bir duygu anlatılır, bu yüzden -ed kullanılır.
Şaşkınlığa haber neden olur, bu yüzden -ing kullanılır. Haberi duyan kişiler ise surprised olur.
6İpuçları
💡 Şunu aklınızda tutun: duyguyu -ing veren, duyguyu -ed alan taraftır.
💡 Önüne I feel… diyebiliyorsanız, büyük olasılıkla -ed biçimi gerekir.
💡 I'm boring demek Ben sıkıcı biriyim anlamına gelir! Yapacak bir şeyiniz olmadığında I'm bored deyin.
7Hızlı test
1. I'm in learning Korean.
2. The long meeting was really .
3. Maria was when she heard the news.
4. That was a very game!
5. Tom always talks about the same things. He's a bit .
