İçeriğe geç
B1İngilizce zamanlar· Ders 21/21

Durum Fiilleri (State Verbs) ve Eylem Fiilleri (Action Verbs)

State Verbs vs Action Verbs

1Genel bakış

Eylem fiilleri (action verbs) yaptığımız işleri anlatır: run (koşmak), cook (yemek pişirmek), write (yazmak) gibi. Durum fiilleri (state verbs) ise durumları, düşünceleri, duyguları ve sahipliği anlatır: know (bilmek), like (sevmek), own (sahip olmak) gibi. Durum fiilleri, şu andan söz etsek bile genellikle sürekli (-ing) biçimde kullanılmaz. Bazı fiiller ise her iki grupta da yer alır ve anlamları değişir.

  • Eylem fiilleri hem basit hem sürekli biçimde kullanılabilir: I cook / I'm cooking.
  • Durum fiilleri genellikle basit biçimde kalır: I know, I'm knowing değil.
  • Başlıca gruplar: düşünceler, duygular, sahiplik, duyular ve olma/ölçme.
  • Bazı fiiller (think, have, taste, see, be) sürekli biçimde anlam değiştirir.
  • Bu kural tüm zamanlarda, Present Perfect'te de geçerlidir: I've known her for years.

2Yapı

Fiil bir durumu anlatıyorsa basit (simple) biçimi kullanın. Sürekli (continuous) biçimi yalnızca fiil bir eylem anlamı taşıdığında kullanın.

Olumlu (durum)
S + state V(s/es)
Amir needs a new laptop.
Amir'in yeni bir dizüstü bilgisayara ihtiyacı var.
Olumsuz (durum)
S + don't/doesn't + state V
I don't understand this email.
Bu e-postayı anlamıyorum.
Soru (durum)
Do/Does + S + state V?
Do you believe him?
Ona inanıyor musun?
Sürekli biçim (eylem anlamı)
S + am/is/are + V-ing
We are having lunch right now.
Şu anda öğle yemeği yiyoruz.
Gruplara göre sık kullanılan durum fiilleri
GroupVerbsExample
Thoughtsknow, believe, understand, remember, forget, mean, realiseI remember her name.
Opinionsthink (= believe), agree, disagree, doubt, supposeI think it's a good idea.
Feelingslike, love, hate, prefer, mind, dislikeShe prefers tea.
Wants and needswant, need, wishThey need more time.
Possessionhave (= own), own, belong, possessThis bag belongs to Ken.
Sensessee, hear, smell, taste, feel (= have a quality)The bread smells fresh.
Appearanceseem, appear, look (= seem), soundYou seem happy today.
Being and measuringbe, contain, consist, cost, weigh, dependThe box contains books.
Hem durum hem eylem anlamı olan fiiller
VerbState meaning (simple)Action meaning (continuous)
thinkI think he's right. (opinion)I'm thinking about my holiday. (using my mind)
haveShe has a car. (own)She's having a shower. (doing)
seeI see what you mean. (understand)I'm seeing the doctor at 4. (meeting)
tasteThe soup tastes salty. (quality)He's tasting the soup. (testing it)
smellThe flowers smell nice. (quality)She's smelling the flowers. (using her nose)
lookYou look tired. (seem)I'm looking at the photo. (directing my eyes)
weighThe bag weighs 5 kg. (measurement)He's weighing the bag. (putting it on scales)
beHe is quiet. (his nature)He's being quiet today. (his behaviour now)
  • Durum fiillerinde basit biçim şu anı da anlatabilir: I want a coffee now. (Şu anda bir kahve istiyorum.)
  • Feel (sağlık ya da ruh hâli anlamında) neredeyse hiç fark olmadan iki biçimde de kullanılabilir: I feel tired = I'm feeling tired.
  • Günlük konuşmada bazen güçlü ve geçici bir duyguyu belirtmek için I'm loving this song denir. Sınavlarda ve resmî yazıda bundan kaçının.

3Kullanımı

1Düşünceler ve görüşler

Know, believe ve understand gibi fiiller zihnimizdekileri anlatır. Bunlar eylem değil, durumdur; bu yüzden basit biçimi kullanırız.

I know the answer.
Cevabı biliyorum.
Do you understand the instructions?
Yönergeleri anlıyor musun?
Priya thinks the meeting is too long.
Priya toplantının çok uzun olduğunu düşünüyor.

2Duygular, istekler ve ihtiyaçlar

Like, love, hate, want ve need gibi fiiller ne hissettiğimizi ya da ne istediğimizi anlatır. Şu andan söz etseniz bile basit biçimi kullanın.

I want a glass of water.
Bir bardak su istiyorum.
My kids love this park.
Çocuklarım bu parkı çok seviyor.
We don't need a taxi. We can walk.
Taksiye ihtiyacımız yok. Yürüyebiliriz.

3Sahiplik ve ilişkiler

Have (= sahip olmak), own ve belong birinin neye sahip olduğunu anlatır. Bunlar durum bildirir.

Leila has two brothers.
Leila'nın iki erkek kardeşi var.
Does this phone belong to you?
Bu telefon sana mı ait?
They own a small café.
Küçük bir kafeye sahipler.

4Duyular ve görünüş

See, hear, smell, taste, seem ve look (= görünmek) fark ettiğimiz şeyleri ya da bir şeyin nasıl göründüğünü anlatır. See ve hear ile sık sık can kullanırız.

This coffee tastes great.
Bu kahvenin tadı harika.
I can hear music next door.
Yan daireden müzik duyabiliyorum.
You seem a bit stressed.
Biraz stresli görünüyorsun.

5İki anlamlı fiiller

Bazı fiiller bir anlamda durum, başka bir anlamda eylem bildirir. Eylem anlamında kullanıldıklarında sürekli biçim gayet uygundur.

I think it will rain. / I'm thinking about a new job.
Yağmur yağacağını düşünüyorum. / Yeni bir iş hakkında düşünüyorum (kafa yoruyorum).
Tom has a big flat. / Tom is having a party.
Tom'un büyük bir dairesi var. / Tom parti veriyor.
Ana is kind. / Ana is being very helpful today.
Ana nazik biridir. / Ana bugün çok yardımsever davranıyor.

6Durum fiilleri diğer zamanlarda

Kural geçmiş ve perfect zamanlarda da aynıdır. Sürekli biçimleri değil, Past Simple ya da Present Perfect Simple'ı kullanın.

We have known each other since 2015.
2015'ten beri birbirimizi tanıyoruz.
When I was a child, I hated vegetables.
Çocukken sebzelerden nefret ederdim.
She had owned the house for years before she sold it.
Evi satmadan önce yıllarca ona sahip olmuştu.

4İpucu kelimeler

nowright nowat the momentcurrentlytoday

Bu sözcükler genellikle Present Continuous ile kullanılır ama durum fiilleriyle kullanılmaz. I'm needing help right now değil, I need help right now deyin.

5Karşılaştırma

Kendinize sorun: bu, yaptığınız bir şey mi, yoksa var olan bir durum mu?

Eylem fiilleri

  • Etkinlikleri ve olayları anlatır.
  • Hem basit hem sürekli biçimde kullanılabilir.
  • Örnekler: work, eat, play, write, cook, run.
Kenji is cooking dinner now.
Kenji şu anda akşam yemeği pişiriyor.

Durum fiilleri

  • Düşünceleri, duyguları, sahipliği, duyuları ve olma durumunu anlatır.
  • Genellikle yalnızca basit biçimlerde kullanılır.
  • Örnekler: know, like, want, own, seem, belong.
Kenji likes spicy food.
Kenji baharatlı yemekleri sever.

6Sık yapılan hatalar

✗ YanlışI am knowing the answer.
✓ DoğruI know the answer.

Know bir durum fiilidir; bu yüzden sürekli biçimde kullanılmaz.

✗ YanlışShe is having a new phone.
✓ DoğruShe has a new phone.

Have, "sahip olmak" anlamında bir durum bildirir. Sürekli biçimi yalnızca having lunch gibi eylemler için kullanın.

✗ YanlışSorry, I'm not understanding.
✓ DoğruSorry, I don't understand.

Understand bir durum fiilidir; bu yüzden don't ile basit olumsuz biçim kullanılır.

✗ YanlışWe have been knowing each other since 2015.
✓ DoğruWe have known each other since 2015.

Durum fiilleri Present Perfect Continuous ile değil, Present Perfect Simple ile kullanılır.

✗ YanlışThis soup is tasting great.
✓ DoğruThis soup tastes great.

Burada taste, çorbanın bir özelliğini anlatır; yani bir durum bildirir.

7İpuçları

💡 "Şu anda" testini deneyin: fiil, etkin olarak yapamayacağınız bir şeyi anlatıyorsa (know ya da own gibi), basit biçimde bırakın.

💡 Grupları D-D-S-D-O ile hatırlayın: Düşünceler, Duygular, Sahiplik, Duyular, Olma.

💡 İki anlamlı fiillerde anlama bakın: think = görüş (basit biçim), think about = kafa yormak (sürekli biçim uygundur).

8Hızlı test

1. I   what you mean.

2. Please be quiet. I   about my answer.

3. Leila   two brothers.

4. The chef   the sauce right now to check the salt.

5. We   each other for ten years.