Fiiller + Edatlar (depend on, agree with)
Verbs + Prepositions (depend on, agree with)
1Genel bakış
Birçok İngilizce fiil, nesnesinden önce sabit bir edat (preposition) ister; örneğin depend on, agree with ve listen to. Bu edatlar mantıklı bir kurala göre seçilmez, bu yüzden her fiili edatıyla birlikte ezberlemek gerekir. Bazı fiiller farklı bir edatla anlam değiştirir, bazı yaygın fiiller ise hiç edat almaz.
- Fiili ve edatını tek bir kalıp olarak öğrenin: depend on, belong to.
- Edattan sonra bir isim, bir zamir ya da fiilin -ing hâli kullanılır.
- Bazı fiiller önce nesne alır: thank someone for something.
- Farklı bir edat anlamı değiştirebilir: agree with (biriyle hemfikir olmak), agree on (bir tarihte anlaşmak).
- Bazı fiiller edat almaz: discuss, enter, marry, answer.
2Yapı
Edat her zaman fiilden hemen sonra gelir, nesne ise edattan sonra gelir.
| Preposition | Verbs | Example |
|---|---|---|
| about | think, talk, worry, complain, dream | Don't worry about the test. |
| at | look, laugh, stare, aim | Everyone laughed at his joke. |
| for | wait, pay, look, apply, ask | Aisha applied for the job. |
| from | suffer, recover, differ, escape | He's recovering from a cold. |
| in | believe, succeed, specialise, invest, take part | She specialises in children's health. |
| of | consist, approve, think, dream | The team consists of six people. |
| on | depend, rely, insist, concentrate, comment | I can't concentrate on my work. |
| to | listen, belong, reply, happen, talk, apologise | Please reply to my email. |
| with | agree, deal, cope, argue | Who deals with customer problems? |
| Pattern | Example |
|---|---|
| thank someone for | We thanked Omar for his help. |
| remind someone of | This song reminds me of summer. |
| blame someone for | Don't blame Lucy for the delay. |
| accuse someone of | They accused him of lying. |
| protect someone from | Sunscreen protects you from the sun. |
| congratulate someone on | I congratulated Priya on her new job. |
| spend money/time on | She spends a lot on books. |
| prefer A to B | I prefer tea to coffee. |
- Edattan sonra to + fiil değil, V-ing kullanın: insist on paying, insist on to pay değil.
- Sorularda edat genellikle cümlenin sonunda yer alır: Who are you talking to?
- Bina ya da küçük yerler için arrive at, şehir ya da ülkeler için arrive in kullanın. Asla arrive to demeyin.
- Yazım: apologise (İngiliz İngilizcesi) ve apologize (Amerikan İngilizcesi) ikisi de doğrudur.
3Kullanımı
1Fiil + edat + isim ya da zamir
En yaygın kalıp budur. Fiil ile edat birlikte kalır, isim ya da zamir edattan sonra gelir.
2Fiil + edat + -ing
Edattan sonra bir eylem geliyorsa fiilin -ing hâlini kullanın. Burada asla to + yalın fiil kullanılmaz.
3Fiil + nesne + edat
Bazı fiiller önce doğrudan bir kişi ya da nesne, sonra edat ister. Bu sıraya dikkat edin.
4Aynı fiil, farklı edat, farklı anlam
Bazı fiiller yeni bir edatla anlam değiştirir. En sık kullanılan ikilileri öğrenin.
5Soruların sonundaki edatlar
Günlük İngilizcede edat sorunun sonuna gider. Resmî İngilizcede bazen başa gelir: To whom...?
6Edat ALMAYAN fiiller
Bazı fiiller edatsız olarak doğrudan nesne alır. Öğrenciler sık sık yanlışlıkla bir edat ekler.
4Karşılaştırma
Fiil + edat yapıları deyimsel fiillere (phrasal verbs) benzer, ama farklı davranırlar. Daha fazlası için Phrasal Verbs dersine bakın.
Fiil + edat
- Anlam genellikle fiilden kolayca anlaşılır.
- Nesne her zaman edattan sonra gelir.
- Fiil ile edat birbirinden ayrılamaz.
Ayrılabilen deyimsel fiil
- Anlam çoğu zaman yeni ve deyimseldir.
- İsim nesne, parçacıktan önce ya da sonra gelebilir.
- Zamir nesne mutlaka fiil ile parçacığın arasına girer.
5Sık yapılan hatalar
Sabit edat depend on'dur; kendi dilinizde -den ya da -in gibi bir yapı kullanılsa bile değişmez.
Discuss edatsız olarak doğrudan nesne alır. Talk about diyebilirsiniz ama discuss about diyemezsiniz.
Wait fiili kişiden ya da nesneden önce for ister.
Bina ya da yerler için arrive at, şehir ya da ülkeler için arrive in kullanılır. Arrive to doğru değildir.
Kalıp şudur: explain bir şey to birine. Kişi doğrudan explain fiilinden sonra gelemez.
6İpuçları
💡 Yeni fiilleri defterinize edatıyla birlikte ve kısa bir örnekle kaydedin: rely on my friends.
💡 Şunları aklınızda tutun: "discuss, enter, marry, answer, reach". Bu fiiller hiç edat almaz.
💡 Herhangi bir edattan sonra aklınıza -ing gelsin: thanks for coming, interested in learning, insist on paying.
7Hızlı test
1. Whether we go to the beach the weather.
2. In the meeting, we the new budget.
3. Who are you waiting ?
4. Ravi apologised for late to the meeting.
5. I think you're right. I completely agree you.
