โครงสร้าง Causative (Causative): have/get something done, make/let
Causative: have/get something done, make/let
1ภาพรวม
โครงสร้าง Causative (Causative) ใช้บอกว่ามีใครบางคนเป็นเหตุให้การกระทำเกิดขึ้น แทนที่จะลงมือทำเอง ใช้ have/get something done กับเรื่องบริการและเหตุการณ์ที่ไม่น่าพอใจ ส่วน have/get/make/let + คน + กริยา ใช้พูดถึงการจัดแจง การโน้มน้าว การบังคับ หรือการอนุญาต
- have/get + กรรม + V3: คนอื่นทำงานนั้นให้คุณ (I had my car washed)
- have + คน + V และ get + คน + to V: คุณจัดแจงหรือโน้มน้าวให้ใครสักคนลงมือทำ
- make + คน + V: คุณบังคับหรือทำให้ใครบางคนต้องทำ (ไม่มี to)
- let + คน + V: คุณอนุญาตให้ใครบางคนทำ (ไม่มี to)
- มีแค่ have หรือ get เท่านั้นที่เปลี่ยนรูปตามกาล (tense) ส่วนกริยาหลักยังคงเป็น V3, V หรือ to V
2โครงสร้าง
กริยา causative เป็นตัวบอกกาล (tense) และกรรมจะอยู่ก่อนกริยาตัวที่สอง
| Structure | Pattern | Meaning | Example |
|---|---|---|---|
| have something done | have + O + V3 | a service / bad experience | She had her laptop fixed. |
| get something done | get + O + V3 | a service (informal) / finish a task | We got the house painted. |
| have someone do | have + person + V | arrange / instruct | I'll have Leo call you back. |
| get someone to do | get + person + to V | persuade | She got Ken to drive her home. |
| make someone do | make + person + V | force / cause | The film made me cry. |
| let someone do | let + person + V | allow | They let us park here. |
| be made to do | be made + to V | passive of make | He was made to apologise. |
| be allowed to do | be allowed + to V | passive meaning of let | We were allowed to stay. |
- ลำดับคำสำคัญมาก: I had my bike repaired (ให้คนอื่นซ่อม) ต่างจาก I had repaired my bike (past perfect คือซ่อมเองมาแล้ว)
- make ในรูป passive ต้องมี to: We were made to wait for an hour.
- โดยปกติไม่ใช้ let ในรูป passive ให้ใช้ be allowed to แทน: We were allowed to leave early.
- get something done ฟังดูไม่เป็นทางการกว่า have something done เล็กน้อย ทั้งสองแบบใช้บ่อยในภาษาพูด
3การใช้งาน
1บริการ: มีคนทำงานให้คุณ
ใช้ have/get + กรรม + V3 เมื่อคุณจ่ายเงินหรือจัดแจงให้ผู้เชี่ยวชาญทำบางอย่างให้ จุดเน้นอยู่ที่ผลลัพธ์ ไม่ใช่ว่าใครเป็นคนทำ
2เหตุการณ์ที่ไม่น่าพอใจ
ใช้ have + กรรม + V3 เพื่อบอกว่ามีเรื่องไม่ดีเกิดขึ้นกับคุณหรือของของคุณ คุณไม่ได้จัดแจงเอง มันแค่เกิดขึ้น
3การจัดแจงหรือโน้มน้าว: have/get someone to do
ใช้ have + คน + V เมื่อสั่งงานใครสักคน มักใช้ในที่ทำงาน ส่วน get + คน + to V ใช้เมื่อโน้มน้าวใครสักคน ซึ่งบางครั้งต้องใช้ความพยายาม
4การบังคับหรือทำให้เกิดผล: make someone do
ใช้ make + คน + V เมื่อใครบางคนไม่มีทางเลือก และยังใช้บอกว่าบางสิ่งทำให้เกิดความรู้สึกหรือปฏิกิริยาด้วย
5การอนุญาต: let someone do
ใช้ let + คน + V เพื่อให้หรือเล่าถึงการอนุญาต ส่วน Let me… ยังเป็นวิธีสุภาพในการเสนอความช่วยเหลืออีกด้วย
6การทำงานให้เสร็จ: get something done
get + กรรม + V3 ยังหมายถึงการที่คุณทำงานบางอย่างให้เสร็จได้ด้วยตัวเอง พบบ่อยมากในภาษาพูดประจำวัน
4การเปรียบเทียบ
make และ let มีรูปแบบประโยคเหมือนกัน แต่ความหมายตรงข้ามกัน
make + คน + V
- คนนั้นต้องทำ ไม่มีทางเลือก
- Passive: be made to do
- ใช้กับความรู้สึกได้ด้วย: make someone smile
let + คน + V
- คนนั้นทำได้ เพราะได้รับอนุญาต
- ไม่มี passive: ใช้ be allowed to do แทน
- Let me… ใช้เสนอความช่วยเหลืออย่างสุภาพ
5ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
ถ้าช่างมืออาชีพเป็นคนทำให้ ให้ใช้โครงสร้าง causative เพราะ I cut my hair แปลว่าคุณตัดผมเอง
make ในรูป active ตามด้วยกริยาช่อง 1 ไม่มี to (bare infinitive)
let ตามด้วยกริยาช่อง 1 ไม่มี to (bare infinitive) เสมอ
get + คน ต้องตามด้วย to + กริยา ต่างจาก have + คน
โดยปกติไม่ใช้ let ในรูป passive ให้ใช้ be allowed to แทน
6เคล็ดลับ
💡 จำว่า กรรมมาก่อน แล้วตามด้วย V3: have [the car] [washed] ถ้า V3 ตามหลัง have ทันที จะเป็น past perfect ไม่ใช่ causative
💡 จำตัวที่ต่างจากพวก: get ต้องมี to (get someone to do) ส่วน have, make, let ไม่ต้องมี
💡 ลองถามตัวเองว่าใครเป็นคนทำ ถ้าไม่ใช่คุณ โครงสร้าง causative ก็น่าจะเป็นตัวเลือกที่เป็นธรรมชาติ
7แบบทดสอบสั้น
1. We had last month.
2. The teacher made us the essay again.
3. Can you get Tom the report before Friday?
4. Ravi his wallet stolen on the train.
5. We to use our phones during the exam.
