Resmî İstek Kipi (Formal Subjunctive) – I suggest that he be…
Formal Subjunctive (I suggest that he be…)
1Genel bakış
Resmî istek/emir kipi (mandative subjunctive), bir that-cümleciğinde fiilin yalın hâlini (base form) kullanır ve bu hâl bütün öznelerde aynıdır. Talep, öneri, gereklilik veya önem bildiren insist, recommend, essential, proposal gibi sözcüklerden sonra gelir. Resmî yazı dilinde, resmî belgelerde ve Amerikan İngilizcesinde çok yaygındır.
- Fiil her öznede yalın hâlde kalır: that she go, that she goes değil.
- Ana fiilin zamanı bunu değiştirmez: They insisted that he leave.
- Olumsuz: not + yalın fiil, do kullanılmaz: that he not be late.
- Edilgen (passive): be + V3: that the rule be changed.
- İngiliz İngilizcesinde sık sık bunun yerine should + yalın fiil kullanılır: that he should go.
2Yapı
That-cümleciğinden önce bir tetikleyici sözcük koyun ve cümlecik içinde fiilin yalın hâlini kullanın.
| Verbs | Adjectives (It is that…) | Nouns |
|---|---|---|
| suggest | essential | suggestion |
| recommend | vital | recommendation |
| insist | crucial | insistence |
| demand | important | demand |
| propose | necessary | proposal |
| request | imperative | request |
| require | advisable | requirement |
| ask | desirable | condition |
| urge | urgent | stipulation |
- Üçüncü tekil şahısta -s eki yoktur: that she arrive, that she arrives değil.
- Be fiili bütün öznelerde be olarak kalır: that I / you / they be present.
- Fiillerden sonra that çoğu zaman düşer (I suggest he apply), ama sıfat ve isimlerden sonra genellikle korunur.
3Kullanımı
1Öneri, talep ve rica bildiren fiillerden sonra
Suggest, recommend, insist, demand ve request gibi fiillerden sonra istek kipini kullanın. Cümlecik, birinin olmasını istediği şeyi anlatır; bir olgu bildirimi değildir.
2Gereklilik ve önem bildiren sıfatlardan sonra
It is + sıfat + that + özne + yalın fiil kalıbını kullanın. Tipik sıfatlar: essential, vital, crucial, imperative.
3Öneri ve gereklilik bildiren isimlerden sonra
Tetikleyici fiil ve sıfatlardan türeyen isimler de aynı yapıyı alır. Bu kullanım raporlarda ve resmî metinlerde çok yaygındır.
4Olumsuz ve edilgen istek kipi
Olumsuzda not'u doğrudan yalın fiilin önüne koyun; do kullanmayın. Edilgende ise bütün öznelerle be + üçüncü hâl (V3) kullanılır.
5Kalıplaşmış ifadeler
Bazı kalıp ifadeler eski istek kipi biçimini korur. Bunları bütün bir kalıp olarak öğrenin.
4Karşılaştırma
Yalın istek kipi ile should + yalın fiil aynı anlama gelir. Fark daha çok bölgesel ve üslupla ilgilidir.
İstek kipi (yalın fiil)
- Amerikan İngilizcesinde standarttır.
- Resmî uluslararası İngilizcede de yaygın olarak kullanılır.
- Hukuk, akademik ve iş yazışmalarında çok sık görülür.
should + yalın fiil
- İngiliz İngilizcesinde yaygındır.
- Kulağa biraz daha az resmî gelir.
- Günlük İngiliz konuşma dilinde normal geniş zaman da duyulur (that he goes).
5Sık yapılan hatalar
Resmî üslupta essential'dan sonra, bütün öznelerle yalın hâl olan be kullanılır.
Olumsuz istek kipi not + yalın fiil biçimindedir. do/does kullanılmaz.
Suggest nesne + to-infinitive almaz. İstek kipli bir that-cümleciği kullanın.
Ana fiilin geçmiş zamanda olması istek kipini geçmişe çevirmez. be + V3 kalır.
İstek kipi fiilin yalın hâlini kullanır. Asla to eklenmez.
6İpuçları
💡 Hızlı test: fiilin önünde should olduğunu hayal edin, sonra onu silin. that he (should) be → that he be.
💡 Bir şeyin olmasını isteme anlamı taşıyan bir sözcük arayın (insist, vital, proposal). Sonra olgu bildiren biçimi değil, yalın hâli kullanın.
💡 E-postalarda ve raporlarda istek kipi özenli ve net bir izlenim bırakır. Günlük sohbette should ya da daha basit bir yapı yeterlidir.
7Hızlı test
1. The committee recommended that the policy reviewed annually.
2. It is vital that each employee the safety training.
3. She insisted that her name mentioned in the report.
4. My advice is that he a lawyer before signing.
5. that as it may, the deadline cannot change.
